Home
Interne Geneeskunde

Hart
Maag en Darmen
Lever
Nieren
Bloed
Oncologie
Oogheelkunde
Chirurgie


Oncologie

De oncologie is een deelgebied van de interne geneeskunde dat zich bezig houdt met het diagnosticeren en eventueel behandelen van tumoren. Bij de hond en de kat komen, net als bij de mens, velerlei soorten tumoren voor. Huid, steunweefsel, hart, bloed, lymfeweefsel, maag en darmen, lever, beenmerg, melkklieren, in ieder orgaan of weefsel kan zich een tumor ontwikkelen.

Soms zijn tumoren aan de buitenkant zichtbaar, bijvoorbeeld in het oog, op de huid, in de melkklieren of voelbaar, bijvoorbeeld vergrote lymfeknopen. In de meeste gevallen worden tumoren echter zichtbaar door aantasting van een orgaan en de verstoring van diens functie in het lichaam, bijvoorbeeld geelzucht door levertumoren, bloedarmoede door tumoren van het beenmerg, chronisch braken door een maagtumor. Ook indirect kunnen tumoren zich verraden, bijvoorbeeld door veel plassen en veel drinken bij hypofyse- of bijniertumoren, plasproblemen bij prostaattumoren, hoestklachten bij longtumoren.

Ook in geval van tumorziekten geldt: kom eerst tot een duidelijke diagnose; bepaal het type en de eventuele mate van uitzaaiing, want alleen op basis hiervan kun je gericht stappen ondernemen en een prognose geven.

De meest effectieve behandeling van een tumor is de volledige chirurgische verwijdering ervan. Soms is dit echter onmogelijk, bijvoorbeeld omdat de tumor is uitgezaaid of omdat deze vergroeid is met weefsel dat niet weggenomen kan worden. Sommige chirurgisch niet te verwijderen tumoren kunnen met chemotherapie bestreden worden.

De tumorziekte die bij de hond en de kat veelvuldig voorkomt, maligne lymfoom, is zo'n aandoening waar chemotherapie uitkomst kan brengen. Grondleggers in Nederland van de veterinaire oncologie zijn dr E. Teske en dr G. Rutteman van de Rijksuniversiteit Utrecht/De Wagenrenk. In hun protocol nemen zij als uitgangspunt dat chemotherapie ertoe dient dieren op diervriendelijke wijze te genezen of in elk geval het leven van deze dieren met één tot enkele jaren te verlengen. Honden en katten hebben in veel mindere mate dan mensen last van ongewenste bijwerkingen van chemotherapeutica.

 Diervriendelijk wil in dit verband dan ook zeggen dat een dier zich niet misselijk of ziek voelt en geen pijn heeft. Ook haaruitval is een uitzondering; sommige katten verliezen hooguit tijdelijk hun snorharen. De honden en katten die we op De Kompaan met chemotherapeutica behandelen, verkeren in het algemeen in een zodanige conditie dat voor een buitenstaander niet te zien is dat het dier voor een chemokuur komt.

afb. Een origineel bedankje...

Om te kunnen inschatten of een behandeling met chemotherapeutica zal aanslaan, is lichamelijk onderzoek nodig met bloedonderzoek, soms aangevuld met röntgenfoto's, echo-onderzoek en het nemen van weefselbiopten. Bij 40 tot 60% van de honden met maligne lymfoom wordt het leven met een jaar verlengd; bij 25% van de honden is dat langer dan twee jaar en ongeveer 1 op de 6 tot 7 dieren kan volledig genezen. Jonge katten met maligne lymfoom hebben echter wel 80% kans om te genezen van de tumor. Begin jaren '90 werd in Utrecht een blindegeleidehond aangeboden voor behandeling van maligne lymfoom. De eigenaar, die in Amsterdam woonde, vroeg concreet: kunt u proberen het leven van mijn hond zo lang te verlengen dat het KNGF, de instantie die blindengeleide-
honden opleidt, de tijd krijgt om een nieuwe hond op te leiden en kunt u garanderen dat de hond ondertussen zijn 'werk' gewoon kan doen. Hoewel een 100% garantie niet tot de mogelijkheden behoorde, werd de behandeling gestart. De hond heeft nog 11 maanden tot volle tevredenheid van de baas zijn werk kunnen doen. Na 11 maanden werd de hond herplaatst in een gastgezin en kreeg de eigenaar een nieuw opgeleide hond.

Chemotherapeutica kunnen bij onzorgvuldig gebruik gevaarlijk zijn voor mens en dier. Op De Kompaan werken we volgens strikte voorschriften en procedures (flowkast, beschermende kleding, aparte ruimte, speciaal materiaal). Een volledige kuur bij een hond vergt circa 12 tot 14 behandelingen; soms wordt besloten de kuur voort te zetten op een onderhoudsdosering. U krijgt als eigenaar duidelijke instructies mee.

Zie ook Case 1.

 

© Copyright Specialistengroep De Kompaan 2008
medische fotografie: Herriët Winter